دستور تطبیقی زبان‌های سامی

مکان : پژوهشکده دانشنامه نگاری

تاریخ : از ۲۹ بهمن ۱۳۹۷ تا ۲۰ اسفند ۱۳۹۷

تاریخ ثبت نام : از ۱۴ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۰:۰۰ تا ۱۸ اسفند ۱۳۹۷ ساعت ۰:۰۰

طول دوره : ۱۶ ساعت ( ۸ جلسه ۲ ساعته ) ۴ روز

ظرفیت : بدون محدودیت

روش های ثبت نام
۱ هزینه ثبت نام آزاد ۲٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال
۲ اعضای هیات علمی حوزه و دانشگاه، همکاران پژوهشگاه، طلاب و دانشجویان ۱٬۶۰۰٬۰۰۰ ریال
۳ ثبت نام کنندگان گروهی (حداقل ۵ نفر) ۱٬۶۰۰٬۰۰۰ ریال
۴ دانشجویان پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ۸۰۰٬۰۰۰ ریال
۵ هزینه ثبت نام دانشگاه امام صادق(ع) ۴٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال

پژوهشکده دانشنامه نگاری پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی با همکاری دانشگاه امام صادق (ع) برگزار می کند:

کارگاه آموزشی: دستور تطبیقی زبان‌های سامی

 

دکتر احمد پاکتچی

عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

 

دستور تطبیقی زبان‌های سامی حوزه‌ای از دانش زبان‌شناسی تاریخی- تطبیقی است که بیش از دو قرن سابقه دارد و افزون بر مقالات فراوان، ده‌ها کتاب شاخص در این باره نوشته شده است. مقصود از زبان‌های سامی، خانواده‌ای از زبان‌های امروزی و تاریخی در منطقه آسیای مقدم و شاخ آفریقاست که از آن میان عربی برای ما آشناترین است و پس از هندواروپایی یکی از خانواده‌هایی است که در مرکز توجه زبان‌شناسان بوده است. دستور تطبیقی در عین حال که به دستور زبان می‌پردازد، از دو جهت با دستورهای سنتی متفاوت است؛ نخست از آن حیث که معیارهای زبان‌شناسی جدید در آن محور کار است و به همین سبب، فراتر از صرف و نحو، مباحثی از حوزه واج‌شناسی را نیز در بر می‌گیرد. این حوزه اخیر به خصوص برای زبان‌های سامی که ساخت وزنی (قالبی) دارند، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. ویژگی دیگر که دستور تطبیقی را از دستورهای سنتی متمایز می‌سازد، ماهیت بینازبانی آن است؛ در اینجا یکایک ویژگی‌های دستوری از آن حیث مورد بحث قرار می‌گیرند که تغییرات آنها از یک زبان به زبان دیگر مورد بررسی قرار گیرد و در این مسیر، روند بحث به طور طبیعی ماهیتی تاریخی هم پیدا می‌کند. وجود این ویژگی‌ها در مجموع موجب می‌شود تا دستور تطبیقی، مجرایی مناسب هم برای درک عمیق قواعد دستوری یک زبان ـ مانند عربی ـ باشد و هم ابزار مناسبی برای بازنگری و واکاوی قواعد تلقی می‌گردد.

با توجه به آنچه گفته شد، هدف از دستور تطبیقی زبان‌های سامی و دامنه کاربرد آن روشن می‌گردد. برای مخاطب ایرانی به طور عام، شاید مهم‌ترین کارکرد این سلسله مباحث، برخوردار شدن از یک نگرش ژرف و نقاد در برخورد با قواعد زبان عربی است، اما مخاطب‌های خاص می‌توانند به کاربردهای فراتری نیز بیاندیشیند. به عنوان نمونه، برای پژوهشگران حوزه زبان قرآن که به تفاوت میان عربی قرآنی و عربی کلاسیک توجه دارند، دستور تطبیقی زبان‌های سامی ابزاری کارآمد برای رصد کردن تفاوت‌ها میان دستور زبان عربی قرآن و دستور زبان مشهور عربی است و دستاورد تعمق در این مباحث، می‌تواند گشایش گره‌هایی باشد که در ارتباط با ترکیب برخی از ساخت‌های صرفی و نحوی قرآن کریم وجود دارد.

برای پژوهشگرانی که در حوزه زبان‌های ایران باستان به تحقیق می‌پردازند، دستور تطبیقی زبان‌های سامی می‌تواند آمادگی بیشتری در رمزگشایی هزوارش‌ها و نیز برخورد ژرف با وام‌گیری‌های واژگانی و دستوری فراهم آورد. برای پژوهشگرانی که در حوزه ادیان مشغول به مطالعه هستند، این سلسله ابحاث می‌تواند امکان بیشتری در مواجهه با انگاره‌های عبری و سریانی فراهم آورد. این نکته را نیز نباید از نظر دور داشت که هم‌وطنان آشوری ما، همچنان از گونه‌ای زنده از زبان سریانی استفاده می‌کنند که از مهم‌ترین زبان‌های سامی محسوب می‌شود.

در مروری بر محتوای دروس باید یادآور شد در کلیت بحث همه زبان‌های سامی در بوته کاوش قرار خواهند گرفت، ولی به طور اغلبی از پنج شاخه زبان‌های سامی پنج زبان شاخص بیش از همه مورد بحث خواهد بود که عبارت‌اند از: عربی، اکدی، عبری، آرامی و گعزی. دوره با مروری بر مباحث عمومی شامل تبارشناسی زبان های سامی، مروری بر نظام وزنی و وندی در این زبان‌ها و نسبت نظام نوشتاری با مطالعه زبان‌های سامی آغاز خواهد شد. درس با مباحثی در خصوص واجشناسی تطبیقی، تحلیل نواختی و قواعد تغییر آوایی میان زبان‌های سامی پی گرفته خواهد شد. در ادامه بخش گسترده‌ای از بحث بر حوزه صرف متمرکز خواهد شد و مباحثی مانند ریشه‌های ثنائی و ثلاثی، وندهای سامی، کاربرد وزن در ساخت صرفی، ویژگی‌های صرفی اسماء، مبانی افعال، ابواب مزید و ماضی و مضارع به بحث نهاده می‌شود و در بخش پایانی، مبحثی در باره کلیات نحو ارائه می‌گردد.

 

سرفصل ها و محتوای دوره آموزشی:

تاریخ و جغرافیای زبانهای سامی

مباحث واجشناسی

صرف وندی و صرف نواختی

مباحث صرف: افعال مجرد

مباحث صرف: افعال مزید

مباحث صرف: اسماء

مباحث نحو: اعراب

مباحث نحو: تمکن و ترتیب جمله

 

با هدف افزایش دانش نظری اصول حاکم بر زبان‌های سامی به‌عنوان زمینه‌ای برای تسلط علمی بر آموزش قواعد زبان عربی و برخوردار شدن از یک نگرش زبانشناختی- تاریخی نسبت به آموخته‌های مربوط به قواعد زبان عربی

و ارتقای مهارت عملی در تحلیل متون دینی

 

آموزش علمی و نظری همراه با تمرین عملی و کارگاهی

شرکت در این دوره برای اعضای هیأت علمی و دارندگان مدرک دکتری در رشته‌های مربوط و برای تمامی متخصصان و علاقمندان علوم انسانی مفید است.

 

مدت زمان دوره : 16 ساعت ( 8 جلسه 2 ساعته ) 4 روز

زمان برگزاری: روزهای دوشنبه، ساعت 15 تا 19     تاریخ شروع: 29 بهمن ماه  1397

هزینه ثبت نام: 2/000/000 ریال _ با تخفیف 1/600/000 ریال _ دانشجویان پژوهشگاه 800/000ریال

 

با ارائه گواهینامه معتبر و مورد تأیید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری دارای ارزش علمی و اداری و قابل ترجمه

 

sapp.ir/tamihcs

 

مشاوره: 88624485

تهران- سعادت آباد، بلوار فرهنگ، خیابان معارف، بن بست دانش پژوهشکده دانشنامه نگاری

مرکز آموزش های آزاد تخصصی علوم انسانی

 

 

 

 

 

عنوانساعت شروعساعت پایان
جلسه اول۰۳:۰۰ بعدازظهر۰۷:۰۰ بعدازظهر
عنوانساعت شروعساعت پایان
جلسه دوم۰۳:۰۰ بعدازظهر۰۷:۰۰ بعدازظهر
عنوانساعت شروعساعت پایان
جلسه سوم۰۳:۰۰ بعدازظهر۰۷:۰۰ بعدازظهر
عنوانساعت شروعساعت پایان
جلسه چهارم۰۳:۰۰ بعدازظهر۰۷:۰۰ بعدازظهر

تعداد بازدید:۱۲۰